Алтын Астық

2025 жылғы 30 қыркүйекте Бурабай кентінде (Қазақстан Республикасы, Ақмола облысы) Тәуелсіз Мемлекеттер Достастығына (ТМД) мүше мемлекеттердің сайлау органдары басшыларының Консультативтік кеңесінің (ТМД СОБ КК) VI отырысы өтті.
Іс-шараға ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің орталық сайлау органдарының басшылары мен өкілдері, ТМД Атқарушы комитетінің және ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің Парламентаралық ассамблеясының өкілдері, ТМД ПА-ға қатысушы мемлекеттердің демократияны, парламентаризмді дамыту және азаматтардың сайлау құқықтарының сақталуына мониторинг жүргізу жөніндегі халықаралық институтының өкілдері, ТМД СОБ КК жанындағы Электоралдық саладағы жастар саясаты жөніндегі жұмыс тобының және ҚР ОСК жанындағы Сарапшылар кеңесінің мүшелері, жастар ұйымдарының, сондай-ақ Қазақстанның сайлау комиссияларының өкілдері қатысты.
2025 жылғы 1 қыркүйектен бастап ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің сайлау органдары басшыларының Консультативтік кеңесіне төрағалық ету Қазақстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясына өткенін атап өткен жөн.
Іс-шаралар бағдарламасы сайлау саласында мемлекетаралық әріптестікті нығайтуға, тәжірибе алмасуға және әсіресе жастар арасында сайлау мәдениетін қалыптастырудың практикалық тәсілдерін дамытуға бағытталды.
ТМД СОБ КК Төрағасы, ҚР ОСК Төрағасы Нұрлан Әбдіров кеңес отырысын ашып, «Сайлау мәдениетін қалыптастыру – бұл адами капиталға, демократиялық институттарды нығайтуға және біздің елдеріміздің болашағына салынған инвестиция. Бұл – құқықтық реформаларды, білім беру бастамаларын және заманауи технологияларды біріктіріп, жүйелі тұрғыдан қарауды талап ететін үдеріс.
Сондықтан да біздің тарап қазақстандық төрағалық ету кезеңін сайлау процесінің барлық қатысушыларының, әсіресе жастардың арасында сайлау мәдениетін қалыптастыру және дамыту мәселесін талқылауға арнауды ұсынды» деп атап өтті.

ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің сайлау органдары басшыларының Консультативтік кеңесінің VI отырысында сайлау процестерінің тиімділігін және оған қатысушылардың электоралдық мәдениетін арттыру жөніндегі өзекті мәселелер талқыланды.
ТМД ПА Кеңесінің Бас хатшысы Дмитрий Кобицкий бейнеқұттықтау жолдады, ТМД СОБ КК тең Төрағасы, Беларусь Республикасының Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы Игорь Карпенконың (онлайн режимде) ТМД СОБ КК-не төрағалық еткен кезеңде атқарылған жұмыстар туралы ақпараты тыңдалды.
Сайлау тақырыбына арналған пікірталас барысында Армения Республикасының Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы Ваагн Овакимян «2026 жылы өтетін парламенттік сайлаулар аясында Армения Республикасының сайлау заңнамасындағы жаңашылдықтар» тақырыбында, ТМД СОБ КК Төрағасы, ҚР ОСК Төрағасы Нұрлан Әбдіров «Қазақстан Республикасындағы жергілікті сайлаулар және саяси жүйені одан әрі жетілдіру туралы», Қырғыз Республикасының Сайлау және референдумдар өткізу жөніндегі Орталық комиссиясының Төрағасы Тынчтык Шайназаров – «Қырғыз Республикасындағы 2025 жылғы сайлау процестері» (онлайн), Ресей Федерациясының Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы Элла Памфилова (бейнебаяндама арқылы) – «14 қыркүйекте Ресей Федерациясында өткен бірыңғай дауыс беру күнінің қорытындылары туралы», Тәжікстан Республикасының Сайлау және референдумдар жөніндегі Орталық комиссиясының Төрағасы Бахтиёр Худоёрзода – «Тәжікстан Республикасында шығып қалған депутаттардың орнына жергілікті Халық депутаттары мәжілістеріне өткен сайлаулар туралы», Өзбекстан Республикасының Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы Зайниддин Низамходжаев – «Өзбекстан Республикасы Орталық сайлау комиссиясының сайлаудан кейінгі кезеңдегі жұмысының кейбір аспектілеріне шолу» тақырыбында сөз сөйледі.
«ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің Парламентаралық ассамблеясына қатысушы мемлекеттерде жастардың құқықтық мәдениеті мен сайлау белсенділігін арттыру мәселелері бойынша ТМД СОБ КК жанындағы Электоралдық саладағы жастар саясаты жөніндегі жұмыс тобы мен ТМД ПА-ға қатысушы мемлекеттердің демократияны, парламентаризмді дамыту және азаматтардың сайлау құқықтарының сақталуын мониторингілеу жөніндегі халықаралық институтының өзара іс-қимылы туралы» ТМД ПА Кеңесі Хатшылығы Басшысының орынбасары, ТМД ПА ДДМХИ директоры Иван Мушкет, «ТМД СОБ КК мүшелерінің Дүниежүзілік сайлау органдары қауымдастығы (A-WEB) қызметіне қатысуы туралы» ТМД СОБ КК тең Төрағасы, Беларусь Республикасының Орталық сайлау комиссиясының Төрағасы Игорь Карпенко (онлайн), «ТМД СОБ КК хатшылығының басшысы (хатшысы) лауазымына кандидатура ұсыну туралы» ТМД СОБ КК Төрағасы, ҚР ОСК Төрағасы Нұрлан Әбдіров баяндама жасады.
Отырыстың басталуы алдында қатысушылар ТМД-ға қатысушы мемлекеттердің сайлау органдарының құқықтық ағарту және электоралдық қатысудың мәдениетін қалыптастыру саласындағы тәжірибелерін көрсететін әдістемелік материалдар көрмесімен танысты.
Көрмеде Армения, Беларусь, Қазақстан, Қырғызстан, Ресей, Тәжікстан, Өзбекстанның орталық сайлау органдары мен ТМД ПА ДДМХИ-ның жұмыс барысында қолданатын түрлі оқу-әдістемелік және ақпараттық материалдары ұсынылды.
Баспа өнімдерінен бөлек, іс-шараға қатысушыларға интерактивті экрандар арқылы қатысушы-мемлекеттердің сайлау органдарының тәжірибелік қызметінде қолданылатын бейнематериалдар мен цифрлық ресурстар көрсетілді.
Бурабайда өткен отырысқа қатысушылар оның қорытындылары ТМД елдерінің сайлау органдары арасында электоралдық салада өзара әріптестікті дамытуға тәжірибелік үлес қосатындығына сенім білдірді. Сонымен қатар, олар ҚР ОСК хатшысы Шавхат Өтемісовтің ТМД СОБ КК хатшылығының басшысы (хатшысы) лауазымына кандидатурасын қолдады.

В своем выступлении Касым-Жомарт Токаев поздравил участников с началом VII международного транспортно-логистического бизнес-форума New Silk Way и отметил особую значимость сегодняшнего мероприятия.

– Мы становимся свидетелями официального открытия второй линии железной дороги Достык – Мойынты, которая является действительно исключительно важным инфраструктурным проектом. Несомненно, он придаст особый импульс развитию и повышению эффективности транспортно-логистической системы Казахстана. 35 лет назад был запущен проект «Достык – Алашанькоу». Соединение железнодорожных путей Казахстана и Китая стало историческим событием для нашей страны. На сегодняшнюю церемонию приглашены ветераны, участвовавшие в строительстве этой дороги. Выражаю вам искреннюю благодарность. В своем Послании я отметил, что транспортно-логистическая отрасль является движущей силой экономики и одним из основных факторов укрепления международных связей. Казахстан обладает большим потенциалом в этой сфере. Великий Шелковый путь проходил через Казахстан и Центральную Азию. Казахская земля издавна считается золотым мостом между Китаем и Европой. Китай – наш вечный близкий сосед и надежный союзник. Мы неизменно поддерживаем друг друга. Отношения между двумя народами основаны на прочной дружбе и взаимном доверии. Наши страны объединяет общее видение будущего. Поступательно укрепляется всестороннее сотрудничество. Особое значение имеет глобальный проект «Один пояс, один путь». Как известно, в 2013 году именно в Казахстане Председатель Си Цзиньпин объявил об этой инициативе. Мы всесторонне поддерживаем данный проект и активно участвуем в его реализации, поскольку он полностью отвечает интересам нашей страны. Яркое тому подтверждение – вторая линия железной дороги Достык – Мойынты, – считает Президент.

t.me/aqorda_resmi

Қасым-Жомарт Тоқаев New Silk Way VII Халықаралық көлік-логистика бизнес-форумының ашылуымен құттықтап, бүгінгі іс-шараның мән-маңызы ерекше екеніне тоқталды.

– Бәріміз «Достық – Мойынты» теміржолының екінші желісінің ресми ашылуына куә болып отырмыз. «Достық – Мойынты» жолы – шын мәнінде аса маңызды инфрақұрылым жобасы. Бұл жоба Қазақстанның көлік-логистика жүйесінің дамуына, оның тиімділігін нығайтуға айрықша серпін беретіні сөзсіз. Ал тарихымызға үңілсек, осыдан отыз бес жыл бұрын «Достық – Алашаңқай» жобасы іске қосылды. Қазақстан мен Қытайдың теміржолы тоғысты. Бұл еліміз үшін тарихи оқиға болды. Сол жолды салған ардагерлеріміз қазір осы жиынға қатысып отыр. Баршаңызға зор алғысымды айтамын. Мен халыққа Жолдауымда, көлік-логистика саласы – экономиканың қозғаушы күші, халықаралық байланысты нығайтатын негізгі фактордың бірі деп атап өттім. Қазақстанның бұл саладағы әлеуеті зор. Ұлы Жібек жолы Қазақстан мен Орталық Азия арқылы өткен. Қазақ жері ежелден Қытай мен Еуропа арасындағы алтын көпір саналады. Қытай – біздің мәңгі, тату көршіміз әрі сенімді одақтасымыз. Біз бір-бірімізге әрдайым қолдау көрсетеміз. Қос халықтың қарым-қатынасы мызғымас достыққа, өзара сенімге негізделген. Елдеріміздің болашаққа деген көзқарасы – ортақ. Көп саладағы ынтымақтастығымыз нығаюда. Әсіресе, «Бір белдеу, бір жол» жаһандық жобасының мән-мағынасы айрықша. Баршаңызға мәлім, 2013 жылы Төраға Си Цзиньпин бұл бастаманы Қазақстанда жариялады. Біз осы жобаны барынша қолдаймыз, оны жүзеге асыруға белсене атсалысып жатырмыз. Себебі бұл бастама еліміздің мүддесіне толық сай келеді. «Достық – Мойынты» теміржолының екінші желісі – соның айқын дәлелі, – деді Президент.

t.me/aqorda_resmi

По словам Главы государства, это крупнейшая железнодорожная магистраль, построенная в годы Независимости. Проект имеет стратегическое значение для Казахстана.

– Благодаря упорному труду наших рабочих, которые почти три года неустанно трудились днем и ночью, обеспечен досрочный запуск железной дороги. Это поистине исторический момент, который стал результатом усердной совместной работы. От всей души поздравляю всех вас! Выражаю вам огромную благодарность. Новая дорога позволит увеличить объемы грузоперевозок в 5 раз. Будут сокращены сроки доставки экспортных товаров, укрепится транзитный потенциал, – заявил Касым-Жомарт Токаев.

Мемлекет басшысының айтуынша, бұл – Тәуелсіздік кезеңіндегі ең ірі теміржол құрылысы, еліміз үшін айрықша стратегиялық маңызы бар жоба.

– Жұмысшыларымыз үш жылға жуық уақыт бойы күні-түні табанды еңбек етті. Осындай белсенді жұмыстың арқасында теміржол мерзімінен бұрын іске қосылмақ. Мұны, шын мәнінде, тарихи сәт деуге болады. Бұл – баршаңызға ортақ қажырлы еңбектің жемісі. Бәріңізді шын жүректен құттықтаймын! Зор ризашылығымды білдіремін. Жаңа жол жүк тасымалының көлемін 5 есе арттыруға мүмкіндік береді. Сондай-ақ экспорттық тауарларды жеткізу уақытын қысқартып, транзиттік әлеуетімізді күшейте түседі, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.