Алтын Астық

📍Берлин қаласы

**

🇰🇿🇩🇪Казахстанско-германский бизнес-форум

📍г.Берлин

🎦 t.me/aqorda_resmi

Германия Федеративтік Республикасының Президенті Жоғары Мәртебелі Франк-Вальтер Штайнмайер мырзаның шақыруы бойынша Қазақстан Республикасының Президенті Жоғары Мәртебелі Қасым-Жомарт Тоқаев мырза 2026 жылғы 29-30 қыркүйекте Германия Федеративтік Республикасына ресми сапар жасады. Осыған орай екі Президент мынадай Бірлескен декларацияны қабылдайды:

Президенттер Қазақстан тәуелсіздік алғаннан бері Қазақстан Республикасы мен Германия Федеративтік Республикасы арасында қалыптасқан табысты ынтымақтастықты жоғары бағалайды.

Отыз жылдан астам уақыт ішінде орныққан табысты ынтымақтастық тәжірибесін, өзара сенім және жоғары деңгейдегі саяси диалог қарқынды ілгерілеп келе жатқанын негізге ала отырып, олар тығыз ынтымақтастықтың жалғасуын оң бағалайды.

Олар қол жеткізілген прогресті мойындап, демократия, құқық үстемдігі, адам құқықтарын қорғау, инвестициялардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету, сот жүйесінің тәуелсіздігі және орнықты даму қағидаттарын сақтай отырып, тұрақты құқықтық және қолайлы экономикалық орта қалыптастыру үшін өз елдеріндегі реформаларды жалғастырудың және одан әрі жаңғырту жұмыстарының маңыздылығын атап көрсетеді.

Президенттер 2023 жылғы 29 қыркүйекте Берлинде өткен «Орталық Азия – Германия» бірінші саммитінде негізі қаланған және 2024 жылғы 17 қыркүйекте Астанада өткен екінші саммитте одан әрі дами түскен Орталық Азия мен Германия арасындағы Стратегиялық өңірлік әріптестікті қолдайтындарын растайды. Олар осы форматта 2026 жылғы 11 ақпанда Берлинде өткен Сыртқы істер министрлері кездесуінің қорытындыларын жоғары бағалап, жақын арада үшінші саммитті өткізу жоспарын құптайды.

Тараптар өңірдің дербестігін, орнықтылығын және әл-ауқатын нығайтуға ықпал ететін Орталық Азия мемлекеттері арасындағы жан-жақты ынтымақтастықтың кеңеюін қуаттайды.

Президенттер көпжақты ынтымақтастыққа, сондай-ақ барлық мемлекеттердің егемендігін, тәуелсіздігін және аумақтық тұтастығын құрметтеуді қоса алғанда, халықаралық құқықтың негізгі қағидаттары мен Біріккен Ұлттар Ұйымының Жарғысына бейіл екендерін растайды. Олар даулар мен қақтығыстарды бейбіт, саяси және дипломатиялық құралдармен реттеудің маңыздылығын атап көрсетеді.

Мемлекеттер басшылары, сондай-ақ Біріккен Ұлттар Ұйымы Жарғысының қағидаттарына сәйкес Украинада жан-жақты, әділ және берік бейбітшілікке тезірек қол жеткізу қажеттігін атап көрсетеді.

Президенттер сауда-экономикалық және инвестициялық ынтымақтастықты ықпалдастықтың басты негізінің бірі ретінде қарастырады. Олар өзара тауар айналымын ұлғайтуға, жеткізілетін өнімдер номенклатурасын кеңейтуге, инвестициялар көлемін арттыруға және өндірісті жергіліктендіруге мүдделілік танытатынын растайды.

Мемлекеттер басшылары Қазақстандағы герман компанияларының, оның ішінде шағын және орта кәсіпорындардың қызметіне қолайлы жағдай жасау мақсатында қабылданған шараларды құптап, осы бағыттағы реформаларды одан әрі жалғастыруды қолдайды. Олар герман, еуропалық және халықаралық нормаларды ескере отырып, стандарттау саласындағы тәсілдерді жақындастыруға ортақ мүдделілік танытатынын атап өтеді.

Президенттер Қазақстан-Германия сауда-экономикалық ынтымақтастығы жөніндегі үкіметаралық жұмыс тобының, Қазақстан-Германия Іскерлік кеңесінің, Берлин Еуразиялық клубының, Германия экономикасының Орталық Азиядағы өкілдігінің, сондай-ақ Германия экономикасы Шығыс комитетінің іскерлік байланыстарды дамытуға және өзара экспорт көлемін арттыруға қосып отырған елеулі үлесін атап өтеді.

Өнеркәсіптік кооперацияны тереңдету мақсатында тараптар 2026-2028 жылдарға арналған Өнеркәсіптік, технологиялық және шикізаттық ынтымақтастықты дамыту жөніндегі бірлескен жол картасын құптайды. Бірлескен өндірістер құруға, аса маңызды шикізат материалдарын өндіру мен өңдеуге, ел ішінде өндірілетін өнімнің қосылған құнын арттыруға, сондай-ақ сенімді әрі орнықты жеткізу тізбектерін қалыптастыруға басымдық беріледі.

Президенттер энергетикалық қауіпсіздікті нығайту және энергия ресурстарын, оның ішінде мұнай мен газды Еуропаға жеткізу көздері мен бағыттарын әртараптандыру мақсатындағы тығыз өзара іс-қимылды құптайды. Тараптар энергиямен жабдықтаудың сенімділігін арттыру, энергетикалық дәліздерді дамыту, өнеркәсіпті көміртегіден арылту, жаңартылған энергия көздерін және «жасыл» сутегіні пайдалануды арттыру мақсатында Қазақстан-Германия энергетикалық диалогы аясында және Астанадағы H2-Diplo кеңсесі арқылы ынтымақтастықты дамытуды көздейді.

Мемлекеттер басшылары Транскаспий көлік дәлізінің Азия мен Еуропа арасындағы көлік және сауда байланысын нығайтудағы стратегиялық маңызын атап өтеді. Олар оның көлік бағыттарын әртараптандыруға, сауданы кеңейтуге және экономикалық орнықтылықты нығайтуға ықпал ететін сенімді әрі бәсекеге қабілетті бағыт ретінде одан әрі дамуын құптайды. Осыған байланысты Президенттер Қазақстанның, Германияның және Еуропалық Одақтың көлік инфрақұрылымын дамытуға және өзара байланысты нығайтуға бағытталған бастамаларын қуаттайды.

Тараптар цифрландыруды, жасанды интеллектіні, ғылыми зерттеулер мен ғарыш қызметін ынтымақтастықтың перспективті бағыттары ретінде қарастырады.

Президенттер жинақталған оң тәжірибеге сүйене отырып, ауыл шаруашылығы және азық-түлік саласындағы ынтымақтастықты одан әрі дамытудың әлеуетін атап өтеді. Олар осы саладағы екіжақты және өңірлік жобаларды іске асыруға, сондай-ақ жеке бизнес бастамаларына үлкен мән береді.

Мемлекеттер басшылары денсаулық сақтау саласындағы, атап айтқанда медицина ғылымы саласындағы ынтымақтастықтың жанданғанын қанағаттанушылықпен атап өтіп, оны одан әрі кеңейтуді құптайды.

Климаттың өзгеруінің су ресурстарының қолжетімділігіне және экожүйелердің жай-күйіне елеулі әсерін ескере отырып, Президенттер су ресурстары, климат, қоршаған ортаны қорғау, биоәралуандықты сақтау және табиғи ресурстарды орнықты пайдалану салаларындағы ынтымақтастыққа баса мән береді. Олар осы салалардағы өзара іс-қимылды екіжақты ынтымақтастықтың және Орталық Азия мен Германия арасындағы Стратегиялық өңірлік әріптестіктің маңызды құрамдас бөлігі ретінде қарастырып, Германия Федералдық үкіметінің «Green Central Asia» бастамасының үлесін атап өтеді.

Трансшекаралық климат және экология проблемаларын шешуде өңірлік тәсілдің қажеттігін мойындай отырып, Президенттер Орталық Азия мемлекеттері мен Германия Сыртқы істер министрлерінің 2026 жылғы 11 ақпандағы Берлин декларациясында көзделген Германия мен Орталық Азия мемлекеттері арасында қоршаған орта және климат саласындағы әріптестік құру жөніндегі іс-қимылды қолдайды.

Президенттер Қазақстан Республикасының Су ресурстары және ирригация министрлігі мен герман «German Water Partnership» салалық қауымдастығы арасындағы ынтымақтастықты құптайды. Тараптар
су саласындағы бірлескен жобаларға үлкен мән береді.

Президенттер мәдениет, жастар саясаты, спорт, ғылым және білім салаларындағы ынтымақтастықты тереңдетуді қолдайды. Олар ғылыми мекемелер мен жоғары оқу орындары арасындағы тікелей байланыстарды кеңейтуді, бірлескен ғылыми-зерттеу жобаларын іске асыруды, академиялық ұтқырлыққа жәрдемдесуді және жоғары білікті мамандар даярлауды құптайды. Алматыдағы Қазақстан-Неміс университетін одан әрі дамытуға, оның ішінде жаңа кампус құру мүмкіндігіне, Астанада Қазақстан-Германия мектебін құруға, сондай-ақ техникалық және кәсіптік білім беру саласындағы ынтымақтастыққа ерекше мән беріледі. Тараптар сондай-ақ Қазақстанның мектептері мен жоғары оқу орындарында неміс тілін оқыту мен үйренуді кеңейтуге мүдделіліктерін растайды.

Мемлекеттер басшылары орнықты даму, энергетика, цифрландыру және жасанды интеллект мәселелері бойынша жас мамандар мен болашақ басшылардың диалог алаңы ретінде Қазақстан-Германия болашақ форумын құру бастамасын құптайды. Олар алғашқы форумды 2027 жылдың жазында Саар федералдық жерінде өткізуге және келесі форумды 2028 жылы Қазақстанда өткізу мүмкіндігіне қолдау білдіреді.

Президенттер екі елдің азаматтық қоғамдары арасындағы байланыстарды нығайтуды қолдап, Қазақстандағы неміс қауымының халықтарды жақындастырудағы және мәдени әрі азаматтар арасындағы ынтымақтастықты дамытудағы маңызды рөлін атап өтеді. Осы тұрғыда олар Қазақстан Республикасында тұратын Этникалық немістер мәселелері жөніндегі үкіметаралық комиссияның қызметін жоғары бағалайды.

Мемлекеттер басшылары Қазақстан Республикасы мен Еуропалық Одақ арасындағы визаларды беруді жеңілдету туралы келісім бойынша келіссөздердің табысты аяқталуын азаматтар арасындағы байланыстарды нығайту жолындағы маңызды қадам ретінде бағалап, Реадмиссия туралы келісімді іске асыру жөніндегі жұмысты құптайды.

Мемлекеттер басшылары Стратегиялық өңірлік әріптестіктің негізгі бағыттары, оның ішінде экономика мен энергетика, көлік және өңірлік ынтымақтастық, орнықтылық, климат пен қоршаған орта, сондай-ақ азаматтық қоғамдар арасындағы байланыстар бойынша қол жеткізілген табысты атап өтеді. Олар «Орталық Азия – Германия» форматын нақты нәтижелерге бағдарланған ұзақмерзімді ынтымақтастық платформасы ретінде одан әрі нығайтуға бейіл екендерін растайды.

Президенттер сондай-ақ сенімге негізделген саяси диалогты жалғастыру және ең алдымен сауда-экономика саласындағы, сондай-ақ ғылым, білім және мәдениет салаларындағы қатынастарды кеңейту арқылы екіжақты ынтымақтастықты одан әрі нығайтуға өзара мүдделі екенін атап өтеді.

По приглашению Его Превосходительства Президента Федеративной Республики Германия господина Франка-Вальтера Штайнмайера Его Превосходительство Президент Республики Казахстан господин Касым-Жомарт Токаев 29-30 сентября 2026 года посетил Федеративную Республику Германия в рамках официального визита. По этому случаю оба Президента принимают следующую Совместную декларацию:

Президенты высоко оценивают успешное сотрудничество между Республикой Казахстан и Федеративной Республикой Германия со времени обретения Казахстаном Независимости. Опираясь на накопленный за более чем три десятилетия опыт успешного сотрудничества, взаимное доверие и возрастающую интенсивность политического диалога на высшем уровне, они позитивно оценивают продолжение тесного сотрудничества.

Они признают достигнутый прогресс и подчеркивают важность продолжения реформ и дальнейшей модернизации в своих странах для создания стабильной правовой и благоприятной экономической среды при соблюдении принципов демократии, верховенства права, защиты прав человека, обеспечения безопасности инвестиций, независимости судебной системы и устойчивого развития.

Президенты подтверждают свою поддержку Стратегического регионального партнерства между Центральной Азией и Германией, начало которому было положено на первом саммите «Центральная Азия – Германия» 29 сентября 2023 года в Берлине и которое получило дальнейшее развитие на втором саммите 17 сентября 2024 года в Астане. Они высоко оценивают итоги встречи министров иностранных дел в данном формате 11 февраля 2026 года в Берлине и приветствуют планы проведения третьего саммита в ближайшее время.

Стороны приветствуют расширение всестороннего сотрудничества между государствами Центральной Азии, способствующего укреплению самостоятельности, устойчивости и благополучия региона.

Президенты подтверждают приверженность многостороннему сотрудничеству, а также основополагающим принципам международного права и Устава Организации Объединенных Наций, включая уважение суверенитета, независимости и территориальной целостности всех государств. Они подчеркивают важность урегулирования споров и конфликтов мирными, политическими и дипломатическими средствами.

Главы государств также подчеркивают необходимость скорейшего достижения всеобъемлющего, справедливого и прочного мира в Украине в соответствии с принципами Устава Организации Объединенных Наций.

Президенты рассматривают торгово-экономическое и инвестиционное сотрудничество как ключевую основу сотрудничества. Они подтверждают заинтересованность в увеличении взаимного товарооборота, расширении номенклатуры поставляемой продукции, наращивании инвестиций и локализации производства.

Главы государств приветствуют уже принятые меры по улучшению условий деятельности германских компаний в Казахстане, в том числе малых и средних предприятий, и выступают за проведение дальнейших реформ в этом направлении. Они отмечают общий интерес к сближению подходов в области стандартизации с учетом германских, европейских и международных норм.

Президенты отмечают значимый вклад Казахстанско-Германской межправительственной рабочей группы по торгово-экономическому сотрудничеству, Казахстанско-Германского делового совета, Берлинского Евразийского клуба, Представительства германской экономики в Центральной Азии, а также Восточного комитета германской экономики в развитие деловых связей и наращивание взаимного экспорта.

В целях углубления промышленной кооперации стороны приветствуют совместную Дорожную карту по развитию промышленного, технологического и сырьевого сотрудничества на 2026-2028 годы. Приоритетное внимание будет уделяться созданию совместных производств, добыче и переработке критически важных сырьевых материалов, увеличению добавленной стоимости продукции, создаваемой внутри страны, а также формированию надежных и устойчивых цепочек поставок.

Президенты приветствуют тесное взаимодействие в целях укрепления энергетической безопасности и диверсификации источников и маршрутов поставок энергоносителей, в том числе нефти и газа в Европу. Стороны намерены развивать сотрудничество в рамках Казахстанско-Германского энергетического диалога и через офис H2-Diplo в Астане в целях укрепления надежности энергоснабжения, развития энергетических коридоров, декарбонизации промышленности, расширения использования возобновляемых источников энергии и «зеленого» водорода.

Главы государств отмечают стратегическое значение Транскаспийского транспортного коридора для укрепления транспортной и торговой связанности Азии и Европы. Они приветствуют его дальнейшее развитие как надежного и конкурентоспособного маршрута, способствующего диверсификации транспортных связей, расширению торговли и укреплению экономической устойчивости. В этой связи Президенты приветствуют инициативы Казахстана, Германии и Европейского Союза, направленные на развитие транспортной инфраструктуры и укрепление взаимосвязанности.

Стороны рассматривают цифровизацию, искусственный интеллект, научные исследования и космическую деятельность как перспективные направления сотрудничества.

Президенты отмечают потенциал для дальнейшего развития сотрудничества в сфере сельского хозяйства и продовольствия с опорой на накопленный положительный опыт. Они придают большое значение реализации двусторонних и региональных проектов, а также инициативам частного бизнеса в данной сфере.

Главы государств с удовлетворением отмечают активизацию сотрудничества в сфере здравоохранения, в частности, в области медицинской науки, и приветствуют его дальнейшее расширение.

Учитывая серьезное воздействие изменения климата на доступность водных ресурсов и состояние экосистем, Президенты придают приоритетное значение сотрудничеству в области водных ресурсов, климата, охраны окружающей среды, сохранения биоразнообразия и устойчивого природопользования. Они рассматривают взаимодействие в этих сферах как важную составляющую двустороннего сотрудничества и Стратегического регионального партнерства между Центральной Азией и Германией, отмечая вклад инициативы Федерального правительства Германии «Green Central Asia».

Признавая необходимость регионального подхода к решению трансграничных климатических и экологических проблем, Президенты поддерживают работу по созданию партнерства между Германией и государствами Центральной Азии в сфере окружающей среды и климата, предусмотренного Берлинской декларацией министров иностранных дел государств Центральной Азии и Германии от 11 февраля 2026 года.

Президенты приветствуют сотрудничество между Министерством водных ресурсов и ирригации Республики Казахстан и германской отраслевой ассоциацией «German Water Partnership». Стороны придают большое значение совместным проектам в водной сфере.

Президенты выступают за углубление сотрудничества в сферах культуры, молодежной политики, спорта, науки и образования. Они приветствуют расширение прямых связей между научными учреждениями и высшими учебными заведениями, реализацию совместных исследовательских проектов, содействие академической мобильности и подготовке высококвалифицированных специалистов. Особое значение придается дальнейшему развитию Казахстанско-Немецкого университета в Алматы, в том числе путем возможного создания нового кампуса, созданию Казахстанско-Германской школы в Астане и сотрудничеству в сфере технического и профессионального образования. Стороны также подтверждают заинтересованность в расширении преподавания и изучения немецкого языка в школах и высших учебных заведениях Казахстана.

Главы государств приветствуют инициативу по созданию Казахстанско-Германского форума будущего – площадки для диалога молодых специалистов и будущих руководителей по вопросам устойчивого развития, энергетики, цифровизации и искусственного интеллекта. Они поддерживают проведение первого форума летом 2027 года в Федеральной земле Саар и возможность проведения последующего форума в 2028 году в Казахстане.

Президенты выступают за укрепление связей между гражданскими обществами двух стран, отмечая важную роль немецкой общины Казахстана в сближении народов и развитии культурного и межчеловеческого сотрудничества. В этом контексте они высоко оценивают деятельность Межправительственной комиссии по вопросам этнических немцев, проживающих в Республике Казахстан.

Главы государств приветствуют успешное завершение переговоров по Соглашению между Республикой Казахстан и Европейским Союзом об упрощении выдачи виз как важный шаг к укреплению межчеловеческих контактов, а также по реализации Соглашения о реадмиссии.

Главы государств отмечают прогресс по ключевым направлениям Стратегического регионального партнерства, включая экономику и энергетику, транспорт и региональное сотрудничество, устойчивость, климат и окружающую среду, а также контакты между гражданскими обществами. Они подтверждают приверженность дальнейшему укреплению формата «Центральная Азия – Германия» как платформы для долгосрочного сотрудничества, ориентированного на конкретные результаты.

Президенты также отмечают обоюдную заинтересованность в дальнейшем укреплении двустороннего сотрудничества посредством продолжения доверительного политического диалога и расширения отношений, прежде всего, в торгово-экономической сфере, а также в области науки, образования и культуры.

– Бүгінде ауқымды бағытты қамтыған қарым-қатынасымыз сенімді түрде дамып келеді. Оған үкіметтеріміз бен екі ел іскерлік топтарының дәйекті байланысымен беки түскен жоғары деңгейдегі белсенді саяси диалог айтарлықтай ықпал етіп отыр. Сапарымның қарсаңында Берлинде Үкіметаралық жұмыс тобының отырысы мен Стратегиялық ынтымақтастық жөніндегі Қазақстан-Германия іскерлік кеңесінің өтуі қос тараптың өзара тиімді серіктестікті жандандыруға ынталы екенін көрсетті, – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.

Мемлекет басшысы сауда-экономикалық және инвестициялық байланыс қарқынды дамып келе жатқанына назар аударды.

– 2025 жылы екіжақты тауар айналымы 4,5 миллиард долларға жетті. Биыл да оң қарқын сақталып отыр. Жыл басынан бергі 7 айда өзара сауданың көлемі 2,6 миллиард доллардан асты. Қазақстанда неміс капиталы бар 1400-ден астам компания тіркелген. Жиырма жыл ішінде Германиядан тартылған инвестицияның жалпы көлемі 8 миллиард долларды құрады. Германияның CLAAS Group, Rhenus Logistics, Siemens Energy, Linde секілді жетекші компанияларымен байланыс – ықпалдастығымыздың жарқын үлгісі, – деді Қазақстан Президенті.

Келіссөз барысында екі елдің мәдени-гуманитарлық ынтымақтастығын нығайту мәселесіне айрықша мән берілді. Атап айтқанда, мемлекеттер басшылары білім, медицина және мәдениет салаларындағы ықпалдастықты одан әрі жандандыруға бейіл екенін растады.

– Сегодня наши отношения уверенно развиваются по восходящей, охватывая все более широкий круг направлений. Этой позитивной динамике в значительной степени способствует активный политический диалог на высшем уровне, подкрепленный последовательным взаимодействием правительств и контактами деловых кругов двух стран. Проведенные в Берлине накануне моего визита заседания Межправительственной рабочей группы и Казахстанско-Германского делового совета по стратегическому сотрудничеству подтвердили обоюдное стремление к дальнейшему наращиванию взаимовыгодного партнерства, – сказал Касым-Жомарт Токаев.

Глава нашего государства особо отметил динамичное развитие торгово-экономического и инвестиционного сотрудничества.

– В 2025 году двусторонний товарооборот достиг 4,5 млрд долларов. Положительная динамика сохраняется и в этом году. За 7 месяцев текущего года объем взаимной торговли превысил 2,6 млрд долларов. В Казахстане сегодня зарегистрировано свыше 1400 компаний с участием немецкого капитала. За 20 лет совокупный приток инвестиций из Германии составил 8 млрд долларов. Показательным примером нашего взаимодействия является сотрудничество с такими ведущими германскими компаниями, как CLAAS Group, Rhenus Logistics, Siemens Energy, Linde и другие, – подчеркнул Президент Казахстана.

В рамках переговоров отдельное внимание было уделено вопросам укрепления культурно-гуманитарного сотрудничества между двумя странами. В частности, главы государств подтвердили приверженность расширению взаимодействия в сферах высшего образования, медицины и культуры.